۴۴۵۵۴۶
بررسی لحظهای بهروزرسانی، ویژهٔ کاربران ثبتنامشده
دادنامه شماره ۴۴۵۵۴۶ هیأت تخصصی کار، بیمه و تأمین اجتماعی دیوان عدالت اداری با موضوع: رد شکایت ابطال بند ۲ بخشنامه ۶۰۴ فنی سازمان تأمین اجتماعی (تبدیل حق بیمه جزئی به کامل) (۱۴۰۳/۰۲/۲۵)
هیأت تخصصی کار، بیمه و تأمین اجتماعی
* شماره پرونده: هـ ت/ 0200172
شماره دادنامه سیلور: 140331390000445546 تاریخ: 1403/02/25
* شاکی: خانم مناره پارسای با وکالت خانم الهام عباسعلی پور
* طرف شکایت: سازمان تأمین اجتماعی
* موضوع شکایت و خواسته: ابطال بند 2 بخشنامه 604 فنی سازمان تأمین اجتماعی
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
* شاکی دادخواستی به طرفیت سازمان تأمین اجتماعی به خواسته ابطال بند 2 بخشنامه 604 فنی سازمان تأمین اجتماعی به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیأت عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر می باشد:
بخشنامه 604 فنی سازمان تأمین اجتماعی
بند 2: اخذ درخواست تبدیل سابقه پرداخت حق بیمه جزیی به کامل صرفاً برای بیمه شدگان (صرفنظر از اینکه در زمان تقاضا بیمه پرداز باشند) تا قبل از قرار گرفتن در ردیف مستمری بگیران مجاز خواهد بود.
*دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت:
وکیل شاکی در دادخواست تقدیمی اظهار داشته است که همسر موکله از فروردین ماه 1349 لغایت 1353 دارای سابقه پرداخت حق بیمه جزیی 9 درصد داشته که به استناد بخشنامه 604 فنی سازمان تأمین اجتماعی آن مدت از سوابق پرداخت حق بیمه، بیمه شدگانی که بر اساس نرخ حق بیمه 9 درصد پرداخت شده، با وصول مابه التفاوت حق بیمه تا نرخ کامل 18 درصد جزء سابقه پرداخت بیمه آنان به لحاظ استفاده از مزایای بازنشستگی ، از کارافتادگی و فوت موضوع قانون تأمین اجتماعی محسوب می گردد. اما در پی درخواست از سازمان تأمین اجتماعی مبنی بر پرداخت و تبدیل سابقه پرداخت حق بیمه جزئی به کامل، با استناد به بخشنامه مزبور و بند 2 سابقه جزیی و مشمولین آن، این حق را صرفاً برای بیمه شدگان تا قبل از قرار گرفتن در ردیف مستمری بگیران مجاز دانسته و از تبدیل سابقه پرداخت حق بیمه جزئی به کامل به درخواست بازمانده مستمری بگیر امتناع می نماید. حال آنکه طبق قانون ورثه حین الفوت، قائم مقام متوفی در کلیه حقوق مالی و غیرمالی می باشد و این اقدام سازمان تأمین اجتماعی در عدم پذیرش و ترتیب اثر به درخواست موکله، نقض قانون است. در قوانین ماهوی به موضوع قائم مقام قانونی اشاره شده و حقوق منتقل الیه از این حیث مورد حمایت و تأکید قانونگذار قرار گرفته است. موادد 33 و 42 قانون ثبت اسناد و املاک، ماده 45 قانون محاسبات عمومی کشور ماده 7 قانون تملک آپارتمانها، ماده 65 قانون مالیات های مستقیم، ماده 2 قانون راجع به انکار زوجیت ماده 2 قانون صدور چک و ...
با توجه به اینکه مفهوم قائم از تأسیسات قدیمی نظام حقوقی، محسوب و صراحتاً انتقال گیرنده را در کنار ورثه و وصی، مصداقی از قائم مقام قانونی دانسته، بدون تردید بازمانده مستمری بگیر قائم مقام قانونی بیمه شده متوفی می باشد و استناد سازمان تأمین اجتماعی به بخشنامه مزبور غیر قانونی است.
* در پاسخ به شکایت مذکور ، مدیر کل امور حقوقی سازمان تأمین اجتماعی به موجب لایحه شماره 7100/1402/6029 به طور خلاصه توضیح داده است که:
1ـ بخشنامه معترض عنه در ارتباط با موضوع تبدیل سوابق پرداخت حق بیمه نرخ جزئی بیمه شدگان به نرخ بیمه کامل است، در حالی که شاکی خواستار ابطال بند 2 بخشنامه شماره 604 فنی سازمان تأمین اجتماعی و با طرح موضوع وارد مبحث تبدیل سابقه پرداخت حق بیمه جزئی به کامل بر اساس درخواست بازمانده شده، که نادرست و برخلاف مصوبه دویست و بیست و نهمین جلسه شورایعالی به شرح ذیل می باشد.
1ـ 1ـ قبل از تصویب قانون تأمین اجتماعی مصوب 1354 و براساس مقررات مربوطه علاوه بر نرخ حق بیمه کامل که متضمن برخورداری بیمه شدگان از کلیه مزایای مندرج در قوانین مربوطه بوده است حق بیمه های جزئی و ناقص نیز با نرخ های متفاوت برای گروه هایی از بیمه شدگان در نظر گرفته شده بود (نرخ های 5 %، 8/5 % و 9 ...) این دسته از بیمه شدگان براساس نرخ های پرداخت حق بیمه منحصراً می توانستند از مزایای درمانی و حوادث ناشی از کار استفاده نمایند. لذا براساس ضوابط قانونی مقرر این گونه سوابق در زمره سوابق پرداخت حق بیمه جهت استفاده از مزایای بازنشستگی، از کارافتادگی و فوت غیر ناشی از کار نمی گردید.
سازمان در جهت رفع مشکل این گونه بیمه شدگان و به منظور مساعدت به آنها و نه الزام قانونی، مبادرت به تصویب مصوبه دویست و بیست و نهمین جلسه شورای عالی تأمین اجتماعی جهت تبدیل سوابق پرداخت حق بیمه جزئی به بیمه کامل کرده اند که به موجب آن مقرر شده که سوابق پرداخت حق بیمه جزئی بیمه شدگان به ترتیبات پیش بینی شده در آن به بیمه کامل تبدیل شود تا بیمه شدگان مزبور بتوانند از سوابق موصوف برای احراز شرایط بازنشستگی، از کار افتادگی و فوت بهره مند شوند. و براساس مصوبه مذکور مقرر شده که تبدیل سوابق جزئی به سوابق کلی با درخواست کتبی بیمه شده صورت گیرد که مراتب در خصوص تعیین ضوابط اجرایی مربوطه از حیث نحوه اجرا و محاسبه مابه التفاوت، با صدور بخشنامه شماره 604 فنی مورخ 1369/4/30 و همچنین دستور اداری 4261 /93 /5010 مورخ 1393/12/12 به واحدهای اجرایی ابلاغ گردید.
2 ـ1ـ حسب بررسی به عمل آمده، نامبرده طی دوره 1349/1/1 لغایت 1353/12/29 به اعتبار اشتغال در کارگاه هود دارای سابقه پرداخت حق بیمه با نرخ جزئی 9 % بوده و در تاریخ 1379/3/21 فوت نموده است. از طرفی در مقطع حیات، درخواستی مبنی بر تبدیل سوابق پرداخت حق بیمه جزئی مربوطه به کامل، به واحدهای اجرایی سازمان ارائه ننموده است.
3 ـ 1ـ بخشنامه معترض عنه در اجرای مصوبه شورای عالی تنظیم گردیده که به موجب مفاد بند 4 بخشنامه معترض عنه و بند 2 دستور اداری
4261 /93 /5010 مورخ 1393/12/12، تبدیل سوابق جزئی به کلی به استناد درخواست کتبی بیمه شده و تا قبل از قرار گرفتن ایشان در ردیف مستمری بگیران امکان پذیر می باشد و از طرفی مبلغ مابه التفاوت نیز وفق بند 5 بخشنامه مذکور، براساس مجموع مزد یا حقوق بیمه شده محاسبه می گردد، ملاحظه خواهند نمود عدم پذیرش درخواست از بازماندگان، عیناً در چهارچوب ضوابط به موجب اختیارات شورای عالی تأمین اجتماعی به عنوان دستگاه تصمیم گیر و ناظر بر عملکرد سازمان صورت پذیرفته است بنابراین از این حیث خواسته شاکی محکوم به رد می باشد.
با عنایت به مراتب فوق و اینکه بند 2 بخشنامه معترض عنه در بدو امر بر اساس مصوبه شورای عالی سازمان تأمین اجتماعی و کمک و ارفاق به بیمه شدگانی است که حق بیمه جزئی آنان به بیمه کامل تبدیل می شود تنظیم شده است و شاکی نیز هیچ دلیل قانونی مبنی بر اینکه الزامی به انجام این امور دارد ارائه نکرده است.
پرونده کلاسه هـ ت/ 0200172 با موضوع "ابطال بند 2 بخشنامه 604 فنی سازمان تأمین اجتماعی در جلسه هیات تخصصی کار بیمه و تأمین اجتماعی مطرح و به شرح ذیل رأی صادر شد:
رای هیات تخصصی کار بیمه و تامین اجتماعی دیوان عدالت اداری
به استناد بخشنامه 604 فنی سازمان تأمین اجتماعی آن مدت از سوابق پرداخت حق بیمه بیمه شدگان که بر اساس نرخ حق بیمه جزیی پرداخت شده با وصول مابه التفاوت حق بیمه تا نرخ کامل جزء سابقه پرداخت حق بیمه آنان به لحاظ استفاده از مزایای بازنشستگی از کارافتادگی و فوت موضوع قانون تامین اجتماعی محسوب گردد و بر اساس بند (4) این مقرره و به موجب بند (2) دستور اداری با موضوع نحوه اجرای بخشنامه شماره 604 فنی (تبدیل سابقه پرداخت حق بیمه جزئی به کامل) به شماره 504261/93/10 مورخ 1393/12/12 مقرر شده تا اخذ درخواست تبدیل سابقه پرداخت حق بیمه جزئی به کامل صرفاً برای بیمه شدگان (صرف نظر از اینکه در زمان تقاضا بیمه پرداز باشند) تا قبل از احراز شرایط مقرر و اعلامی مجاز خواهد بود. لذا نظر به اینکه مقرره مذکور بر اساس مصوبه شورایعالی تأمین اجتماعی و صرفاً با هدف تبدیل سوابق حق بیمه جزئی به بیمه کامل و در جهت کمک، مساعدت و ارفاق به بیمه شدگان مزبور وضع شده است تا مشمولان بتوانند از سوابق موصوف برای احراز شرایط بازنشستگی، از کارفتادگی و فوت بهره مند شوند لذا مقرره مورد شکایت مغایرتی با قانون ندارد در نتیجه به اتفاق آراء و مستنداً به بند «ب» ماده 84 دیوان عدالت اداری با آخرین اصلاحات و الحاقات بعدی مصوب سال 1402 ، رأی به رد شکایت صادر می شود؛ این رأی ظرف بیست روز از تاریخ صدور، از سوی رئیس یا ده نفر از قضات دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است.
رئیس هیأت تخصصی کار، بیمه و تأمین اجتماعی دیوان عدالت اداری
محمدجواد انصاری
مواد مرتبطِ دیگری هست؟
اگر این سند به مادهای از قانون مربوط است که بالا نیامده، شمارهٔ ماده را بنویسید. کارشناس بررسی میکند و پس از تأیید زیرِ همان ماده نمایش داده میشود.